Świerzb to zakaźna choroba skóry wywołana przez mikroskopijnego pajęczaka - świerzbowca ludzkiego. W tym artykule przedstawiamy skuteczne metody zwalczania świerzbu oraz ciekawe informacje o pasożycie.
Świerzb (scabies) wywołuje świerzbowiec ludzki (Sarcoptes scabiei). Samica drąży pod skórą tunele, składając dziennie 2-3 jaja, które mierzą 0,1-0,15 mm długości. Po 3-4 dniach wykluwają się larwy rozwijające się w dorosłe osobniki. Samice osiągają długość 0,3-0,4 mm, a samce są o połowę mniejsze.
Najbardziej charakterystycznym objawem jest intensywny świąd, nasilający się w nocy oraz po kąpieli, gdy świerzbowce stają się bardziej aktywne. Zmiany skórne pojawiają się głównie w okolicach nadgarstków, między palcami, wokół pępka, na pośladkach oraz narządach płciowych. Świerzbowiec zazwyczaj omija twarz i plecy, z wyjątkiem ciężkiej postaci choroby zwanej świerzbem norweskim.
U dzieci świerzb może występować również na dłoniach i podeszwach stóp. Dzieci chorują najczęściej, zarażając się podczas wspólnych zabaw. Zakażeniu sprzyja także obniżona odporność organizmu.
Rozpoznanie świerzbu opiera się na kilku charakterystycznych objawach:
Leczenie świerzbu powinno odbywać się pod nadzorem dermatologa. Dostępnych jest kilka skutecznych metod:
Maści z permętryną są obecnie najskuteczniejszą formą leczenia. Jednoprocentowa permetryna często wymaga tylko jednorazowej aplikacji, co czyni ją wygodną metodą terapii.
Preparaty zawierające lindan stosuje się przez trzy kolejne dni, pamiętając o codziennej kąpieli i zmianie bielizny. Tradycyjna maść Wilkinsona (15% siarki i 15% dziegciu) wymaga stosowania nawet kilkanaście dni.
Nowszy preparat Novoscabin (30% estru benzylowego kwasu benzoesowego w oleju parafinowym) wymaga dwukrotnego zastosowania, choć nie zawsze jest w pełni skuteczny.
Alternatywą jest iwermektyna przyjmowana doustnie (niedostępna w Polsce). Dawka 150-200 μg na kilogram masy ciała stosowana jednorazowo często wystarcza do zwalczenia pasożyta.
Warto pamiętać, że technik DDD (dezynfekcja, dezynsekcja, deratyzacja) nie może stosować środków aplikowanych bezpośrednio na skórę człowieka, gdyż świerzb jest chorobą leczoną przez dermatologa. Mimo to, firma DDD może pomóc w dezynfekcji mieszkania.
Profesjonalna dezynfekcja mieszkania w przypadku świerzbu obejmuje kilka etapów:
Najpierw specjaliści dokonują oceny pomieszczeń i ustalają plan działania. Następnie stosują odpowiednie środki dezynfekujące do powierzchni, z którymi chory miał kontakt. Szczególną uwagę poświęcają meblom tapicerowanym, materacom, dywanon i zasłonom.
Pracownicy firmy DDD używają specjalistycznych preparatów w formie sprayu lub zamgławiania. Preparaty te są bezpieczne dla ludzi, ale skutecznie niszczą świerzbowce na powierzchniach. Po aplikacji środków pomieszczenia powinny pozostać zamknięte przez określony czas.
Choć dezynfekcja mieszkania nie jest bezwzględnie konieczna (świerzbowce nie przeżywają długo poza gospodarzem), może ona zapewnić dodatkowy spokój psychiczny i zmniejszyć ryzyko ponownego zarażenia.
Świerzbowiec przenosi się głównie przez bezpośredni kontakt skórny, rzadziej przez przedmioty codziennego użytku. Bieliznę, pościel i ręczniki używane przez chorego należy wyprać w wysokiej temperaturze, a następnie odłożyć na dwa tygodnie.
Nawet po skutecznym zwalczeniu pasożyta pacjent może odczuwać świąd jeszcze przez miesiąc. Jest to związane z reakcją alergiczną organizmu na pozostałości martwych pasożytów.
U osób z obniżoną odpornością może rozwinąć się ciężka postać choroby - świerzb norweski, charakteryzujący się nadmiernym rogowaceniem naskórka.
Odpowiednia higiena osobista stanowi podstawę profilaktyki i wspomagania leczenia. Należy regularnie zmieniać bieliznę i pościel oraz prać je w wysokiej temperaturze. Ważne jest unikanie bezpośredniego kontaktu z osobami chorymi oraz przedmiotami przez nie używanymi.
Świerzb może dotknąć każdego, niezależnie od statusu społecznego czy warunków higienicznych. Edukacja na temat tej choroby i metod jej zwalczania jest kluczowa dla skutecznej walki z tym uciążliwym schorzeniem.
